Wyzwolenie Pleszewa, Niemcy uciekali, sowieci wchodzili

Irena Kuczyńska24 stycznia 20223min
Czolg.jpg
24 stycznia 1945 roku Pleszew został wyzwolony spod okupacji niemieckiej. Z miasta uciekali Niemcy, wchodziła Armia Czerwona. Pod wjeżdżający ulicą Kaliską sowiecki czołg, rzucił się niemiecki żołnierz z miną. Czołg wybuchł.

 

W zapiskach pozostawionych przez Józefa Bierłę – urzędnika pleszewskiego magistratu w 1945 roku – czytamy, że jeszcze 7 stycznia 1945 roku, podczas uroczystości oddania do użytku odcinka kolejki wąskotorowej do Broniszewic, przemawiający do ludności niemieckiej Gauleiter Greiser, przekonywał o ostatecznym zwycięstwie armii niemieckiej.

Józef Bierła

Ale wszyscy widzieli przetaczające się przez Pleszew tłumy niemieckich uciekinierów zmierzających na zachód w mrozie sięgającym – 30 stopni.

22 stycznia jechały ostatnie wozy pełne zmarzniętych kobiet, starców i dzieci. Niemcy obsadzali miasto niedobitkami.

Od wschodu nadciągała Armia Czerwona. “24 stycznia dotarła do koszar, oskrzydliła miasto od strony Prokopowa i Kalisza.

Około 13.00 na Kaliskiej pojawił się sowiecki czołg, minął barykady i zmierzał na Rynek, gdzie rzucił się pod niego niemiecki żołnierz z miną. Czołg wybuchł a szczątki czołgistów, wisiały do wieczora na drutach. Wrak czołgu porzucono – napisał ks. Ludwik Walerowicz.

Na zdewastowanej przez wybuch kamienicy przy Kaliskiej 2 do 2010 roku wisiała tablica upamiętniająca sowieckich czołgistów

Wkrótce nadjechały 3 kolejne czołgi. Ludzie zaczęli witać wyzwolicieli, po chwili rozpoczęły się gwałty i kradzieże rowerów i zegarków.

W porozumieniu z komisarzem lejtenantem Bigimietowym saperzy: Szczepan Szymański i Michał Olejniczak – żołnierze 70 pułku piechoty, zaczęli rozminowywać ratusz.

Pleszewski Rynek w czasie okupacji niemieckiej

Wracali do niego przedwojenni urzędnicy. Władzę w Pleszewie przejęła Polska Partia Socjalistyczna.

Więcej na blogu: Wyzwolenie Pleszewa z wybuchem czołgu