Najpierw nauczycielka, potem dyrektorka. Historia Iwony Kałużnej i pleszewskiej branżówki WIDEO

Zaczęło się od „schule”

Jeszcze przed wizytą w szkole sięgam do historii, którą szczegółowo opisał nauczyciel historii Robert Kuźdub na stronie internetowej placówki . TUTAJ Historia branżówki – dawniej nazywanej po prostu „zawodówką” – sięga roku 1886, kiedy funkcjonowała pod nazwą „Deutsche Fortbildungsfachschule”, czyli Niemiecka Zawodowa Szkoła Dokształcająca. Zajęcia odbywały się w budynku dzisiejszej „Dwójki” przy ulicy Ogrodowej i prowadzone były w języku niemieckim. Po 1920 roku szkoła została spolonizowana, a przez kolejne dekady rozwijała się, zmieniając nazwy i lokalizacje.

W sąsiedztwie kina

Od 1949 roku siedziba szkoły mieści się w budynku dawnej bursy Strzeleckiego Bractwa Kurkowego przy ul. Poznańskiej 36, dzielonym z kultowym Kinem Hel. Rozbudowa i rozwój placówki to zasługa kolejnych dyrektorów: Stefana Komorskiego, Eugeniusza Waliszewskiego oraz Iwony Kałużnej, która po latach pracy właśnie przechodzi na emeryturę, pozostawiając szkołę w doskonałej kondycji.

Zaczęło się w Kuczkowie

Przy filiżance kawy i drożdżowcu upieczonym w ramach zajęć praktycznych, rozmawiamy o 43. latach, które Iwona Kałużna spędziła w szkole. Z tego 25 lat przypadło na stanowisko dyrektorki. Pierwsze nauczycielskie doświadczenia zdobywała w Szkole Podstawowej w Kuczkowie, gdzie trafiła w 1983 roku. Jak wspomina, jadąc tam po raz pierwszy, pytała kierowcę autobusu, gdzie ma wysiąść. Szybko okazało się jednak, że trafiła do fantastycznego środowiska. Zaangażowała się w harcerstwo, chór, działalność samorządu szkolnego. Do dziś z estymą wspomina dyrektora pana Nowickiego oraz koleżanki: Melanię Kwiatkowską, późniejszą dyrektorkę, Dorotę Bystrzycką i Alinę Banaszak.

Uczyła wszystkiego

Po maturze w pleszewskim liceum Iwona Waliszewska próbowała dostać się na studia muzyczne w Bydgoszczy, jednak – jak mówi – zabrakło jej szczęścia i świadectwa ukończenia szkoły muzycznej 2 stopnia. W 1983 roku, gdy do podstawówek trafili uczniowie z wyżu demograficznego, postanowiła rozpocząć pracę w szkole i równolegle studiować zaocznie na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza – filii w Kaliszu. – Czego uczyłam w Kuczkowie? Wszystkiego! Lepsze byłoby pytanie, czego nie uczyłam – wspomina z uśmiechem.

Miała być dyrektorką

W Kuczkowie pracowała do 2001 roku.  Ukończyła studia wyższe i studia podyplomowe z zakresu zarządzania oświatą. Jak mówi, Melania Kwiatkowska – dyrektorka szkoły w Kuczkowie, przygotowywała ją do konkursu na dyrektora tamtejszej szkoły, sama bowiem przechodziła na emeryturę. Iwona Kałużna chciała tam zostać, mimo że od 1997 roku pracowała też w Zespole Szkół Zawodowych w Pleszewie jako nauczycielka Wiedzy o Społeczeństwie. Dyrektorem szkoły był wówczas jej ojciec – Eugeniusz Waliszewski. Placówka miała również swoją filię w Centrum Kształcenia i Wychowania OHP, gdzie  funkcję wicedyrektora pełnił Tomasz Górski.

Córka po ojcu

W 2000 roku, w wieku 61 lat, zmarł Eugeniusz Waliszewski. Na stanowisko dyrektora Zarząd Powiatu Pleszewskiego powołał wtedy Aleksandra Cieślewicza, pełniącego wcześniej funkcję wicedyrektora. Rok później ogłoszono konkurs, w którym – namawiana przez Bogdana Skitka, ówczesnego przewodniczącego Rady Powiatu Pleszewskiego – wystartowała Iwona Kałużna. Miała dwoje konkurentów, wśród nich Dorotę Czaplicką, wicedyrektorkę Zespołu Szkół Technicznych na Zielonej. Konkurs wygrała.

Z kredytem zaufania

Jako córka Eugeniusza Waliszewskiego otrzymała na starcie duży kredyt zaufania i – jak podkreśla – nie chciała go zawieść. Na szczęście grono pedagogiczne przyjęło ją bardzo życzliwie. Wspomina dziś Zenona Mianowskiego, Sławę Hertman, Marię Piasecką, Halinę Kończak, Lucjana Młodaka, Tadeusza Waliszewskiego, Violettę Ryżek, Sabinę Guz i Dorotę Stacherską, z których część pracuje w szkole do dziś.

Dużo uczniów, mało sal

W 2001 roku, szkoła wraz z filią OHP, liczyła 1715 uczniów i 70 nauczycieli, w tym wielu dochodzących. Nauka w tym czasie, odbywała się w systemie zmianowym, dodatkowo, korzystano z sal w Domu Kultury, w Liceum Ogólnokształcącego i innych lokalizacjach. Dyrektorka wspomina, że mimo ograniczonej liczby sal w budynkach A i B  przy Poznańskiej 36 oraz budynku przy ul. Wojska Polskiego – udawało się jakoś ułożyć plan lekcji. Sala sportowa dopiero powstawała.

Nie tylko Dąb Przyjaźni

Co zmieniło się przy Poznańskiej 36 od 2001 roku? Już na pierwszy rzut oka widać ogromną różnicę. Na boisku pojawiła się zieleń i ławeczki. Nie chodzi tylko o Dąb Przyjaźni posadzony 22 lata temu dla upamiętnienia kontaktów ze szkołą w Gutersloh z Północnej Nadreni Westwalii, ale również o obrośnięty bluszczem ekran oddzielający drogę krajową nr 12 od boiska, krzewy ozdobne i drzewa, które podczas przerw stały się miejscem odpoczynku uczniów.

Klasy z klimatem

Wszystkie cztery budynki szkolne – A, B, C i D – zostały wyremontowane, a sale lekcyjne ciekawie zaaranżowane. Każdy budynek ma swój klimat. Zwiedzałam pracownię języka polskiego, języka angielskiego, technologii żywności oraz pracownię fryzjerską urządzoną w zaadaptowanych pomieszczeniach po sanepidzie. Zaglądałam do łazienek, szatni, sali sportowej po remoncie. Na dachach zauważyłam panele fotowoltaiczne.

Bez dzwonka

Szkoła zmieniała się nie tylko wizualnie. Dyrektorka podkreśla, że nauczyciele – obecnie 22 etatowych i 10 dochodzących – to osoby kreatywne i otwarte na nowe wyzwania. – Ze mną zawsze było coś nowego – mówi Iwona Kałużna. To właśnie w tej szkole już w 2006 roku zrezygnowano z tradycyjnych dzwonków. Wprowadzono także tygodniowy cykl praktyk dla uczniów klas I i II – rozwiązanie bardzo dobrze oceniane przez przedsiębiorców zatrudniających młodocianych pracowników.

Szkoła w chmurze

Zespół Szkół Usługowo – Gospodarczych  jako pierwsza szkoła w powiecie pleszewskim uruchomiła dziennik elektroniczny oraz „szkołę w chmurze”. Było to możliwe dzięki udziałowi Iwony Kałużnej w prestiżowym międzynarodowym programie firmy Microsoft, w ramach którego uzyskała tytuł Microsoft Educator Expert. – Okazało się to bardzo pomocne podczas pandemii. Szkoła była już przygotowana i lekcje zdalne nie stanowiły problemu – wspomina dyrektorka.

Praktyka przed teorią

Specyfika szkoły branżowej polega na połączeniu teorii z praktyką. Połowę czasu uczniowie spędzają na zajęciach szkolnych, drugą połowę – zdobywając doświadczenie zawodowe w firmach. – My jako szkoła świadczymy usługi młodocianym. Przychodząc do nas, uczniowie muszą mieć wcześniej załatwione praktyki – wyjaśnia Iwona Kałużna.

Fryzjer i florystka

Największym zainteresowaniem cieszą się dziś kierunki: fryzjer, mechanik samochodowy, kucharz, cukiernik, sprzedawca czy ślusarz. Coraz więcej osób wybiera także elektronikę oraz klasę patronacką FAMOT-u dla operatorów obrabiarek skrawających. Nie ma natomiast chętnych do zawodów takich jak dekarz, rzeźnik, wędliniarz czy kominiarz. Tylko jedna uczennica chce zostać krawcową. Od września pojawi się również możliwość zdobycia zawodu florysty w klasie wielozawodowej.

Ksiądz, położna i artysta

25 lat pracy dyrektorskiej pomnożone przez ponad sto, a dawniej nawet dwieście osób rocznie, daje kilka tysięcy absolwentów i ich historii. Iwona Kałużna przyznaje, że dzięki aktywności w mediach społecznościowych śledzi losy wielu dawnych uczniów. Wśród absolwentów są m.in. księża ks. Jacek Bryś i Adam Urbaniak, strażacy, pielęgniarki, położne, opiekunki medyczne, a także dr inż. Patrycja Mleczak z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu czy artysta malarz Sławomir Danielski – autor muralu widocznego z płyty boiska.

W historii szkoły funkcjonowało również liceum profilowane przygotowujące do matury oraz szkoła policealna dla pracowników socjalnych. Ten typ placówki zniknął z polskiego systemu edukacji w 2014 roku.

54 lata ojca i córki

12 czerwca 2026 roku szkoła będzie świętować swoje 140-lecie. Z tych 140 lat aż 54 związane są z rodziną Waliszewskich – Eugeniuszem i Iwoną z Waliszewskich Kałużną. Jeśli doliczyć okres dyrektorowania Stefana Komorskiego, daje to niemal 80 lat kierowania szkołą przez osoby związane rodzinnie.

Z rzemieślniczym duchem

– Zostawiam szkołę w bardzo dobrej kondycji – nowoczesną, ale z rzemieślniczym duchem – podkreśla Iwona Kałużna. Ten duch widoczny jest przede wszystkim we współpracy z Cechem Rzemiosł Różnych Małej i Średniej Przedsiębiorczości. Organizowane są wspólne wydarzenia, takie jak pasowanie na czeladnika czy Wielkopolskie Festiwale Rzemiosła. Wśród przedsiębiorców działających dziś w Pleszewie znajduje się wielu absolwentów szkoły, między innymi członkowie Zarządu: Leszek Kowalczykiewicz, Waldemar Sobczak, Piotr Majchrzak, Krzysztof Suchora, Przemysław Wroński. Ale również znani z pracy samorządowej: Bogdan Skitek, Szczepan Wojtczak, Olgierd Rusinek.

Iwona Kałużna przyznaje, że startując w pierwszym konkursie na stanowisko dyrektora, marzyła o podniesieniu rangi szkoły, inspirowaniu uczniów do udziału w konkursach i rozwijaniu talentów. Patrząc na sukcesy uczniów i absolwentów, można powiedzieć, że ten cel udało się osiągnąć.

Dyrektorka czeka na gości

Na absolwentów szkoły  dyrektorka będzie czekać 12 czerwca o godz. 11.00 w sali Kina Hel, a następnie w budynkach szkoły przy ul. Poznańskiej 36. Wtedy odbywa się spotkanie z okazji 140. urodzin szkoły, która od 1987 roku ma za patrona  wybitnego Wielkopolanina Hipolita Cegielskiego.

W bibliotece czekają na gości  opasłe kroniki szkolne pełne zdjęć i wycinków prasowych. W jednej z nich znalazłam notatkę z 2014 roku, kiedy szkoła gościła aktora Pawła Wawrzeckiego, wraz z ekipą filmową. Na korytarzach szkolnych i w gabinecie dyrektorki kręcono sceny do filmu Gimbaza.

W najnowszych kronikach, do których warto zajrzeć, wynajduję też ciekawostki o certyfikatach i wyróżnieniach:
2017 r. – Szkoła w Chmurze, Microsoft Warszawa
2017 r.  – Nagroda Starosty Pleszewskiego im. Artura Szenica,

Czy znacie laureatów Statuetek Artura Szenica?

2018 r ZSUG znalazł się w gronie szkół wyróżnionych tytułem Wielkopolska Szkoła Roku.
2018 r. – Wyróżnienie Wielkopolskiego Festiwalu Rzemiosła jako Dobrej Praktyki w Ogólnopolskim Konkursie Szkoła Zawodowa Najwyższej Jakości,
2020 r. – Międzynarodowy Certyfikat przyznany przez Komisję Europejską (certyfikat ten otrzymało zaledwie 16 szkół w Polsce_- Digital Technologies for Teaching and Learning – Warszawa
2022 r. – Certyfikat konsumencki „NAJLEPSZE W POLSCE” – organizator konkursu: Towarzystwo im. Hipolita Cegielskiego, Radio POZNAŃ, Nasz Głos Poznański, TVP S.A. o/Poznań, EuroPartner

Uczniowie ZSU-G odnoszą sukcesy w prestiżowych ogólnopolskich i międzynarodowych konkursach umiejętności zawodowych, w tym w eliminacjach do EuroSkills i WorldSkills.

Album i mural

Na uczestników spotkania z okazji 140. urodzin Zespołu Szkół Usługowo – Gospodarczych czekać będzie album ze zdjęciami dokumentujący ostatnią dekadę życia szkoły. No i najważniejsze – na swoje urodziny szkoła została pięknie odnowiona i jest gotowa na przyjęcie gości z bliska i z daleka. Po wejściu na boisko szkolne, skręcając do głównego budynku szkoły, odwróćcie się w lewo, żeby obejrzeć mural wykonany przez absolwenta szkoły Sławka Danielskiego. Dyrektorka tłumaczy mi jego przesłanie…

Jestem nauczycielką

Przed Iwoną Kałużną ostatnie tygodnie pracy na stanowisku dyrektorki, potem będzie przekazanie szkoły następcy, bądź następczyni. I od września zamieni ona gabinet dyrektora na miejsce przy stole w pokoju nauczycielskim. Skąd pójdzie na zajęcia w swojej sali lekcyjnej gdzie nadal będzie uczyć Wiedzy o Społeczeństwie oraz Kompetencji Społecznych. – Bo przede wszystkim jestem nauczycielką. I bardzo lubię uczyć – zapewnia Żelazna Dama  – bo tak się mówi o dyrektorce branżówki w Pleszewie. Wysoko podniosła poprzeczkę. Szkoła przy Poznańskiej 36  jest postrzegana w środowisku bardzo pozytywnie. Trudno sobie wyobrazić szkołę bez Iwony a Iwonę bez szkoły…

GALERIA ZDJĘĆ maj 2026

Pistolet do marzeń – młodzi „malują” swoją przyszłość na ekranie WIDEO